GÜNLÜK HAYAT TA KULLANILAN DEYİMLER Tazlar’dan derlediklerimiz tabiki |
|
| AĞZI AÇIK AYRAN DELİSİ | Kendi halinde etrafı ile ilgilenmeyen, dalgın olarak bir yere sabit bakan kimselere söylenir. |
| AĞZINI YANIŞLAMAK | Konuşan birisinin taklidini yapmak onun söylediklerinin aynısını söylemeye çalışmak. |
| AĞZINI YAYNIKDIRMAK | Ağzını açıp saf saf bakmak. |
| ALLAH YARLIĞASING | Allah korusun anlamında söylenen söz |
| ANA GAVUR ANA | Vay anasına vay, manasında kullanılan söz. |
| APBAN APBAN YÖRÜMEK | Nereye bastığına dikkat etmeden aceleci ve büyük adımlarla yürümek. |
| ARI OĞUL VERİ GİBİ | Fırtınalı bir şekilde yoğun kar yağışı.(köye bi gar yağdı emme baya arı oğul veri gibiydi). |
| ATIP SIKILAMAK | Yalan söylemek, palavra atmak, yapamayacağı şeyleri yapmış veya yapacakmış gibi konuşmak |
| AYNAK GAZAK ETMEK(OLMAK) | Herhangi bir işi karmakarışık bir hale sokmak ve karışıklıktan menfaat sağlamak |
| Bİ GAYRAKGIN | Boşu boşuna |
| BÜYÜLEK DUTMAK | Büyülek ısırdığı zaman büyükbaş hayvanların canının yanarak bulundukları yerden kaçmaları. |
| CARTEYI ÇEKMEK | Ölmek veya herhangi bir eşyanın kullanılamayacak derecede bozulması |
| CAVRAN GILIYO (CAVRAN GILMAK) | Bıkıp usanmadan büyük bir gayretle yaptığı işe sarılmak,hedefine ulaşmak için hiç bir zorluktan yılmamak. |
| CIVIP GİTMEK | Birdenbire çok hızlı bir şekilde boyuna büyümek,uzamak. |
| CİYERİNDEN YANASICA | En sevdiği kişileri kaybetmesi için karşısındaki kişiye yapılan beddua. |
| ÇAMI ÇARDAĞI YIKMAK | Bir yere geçerken dikkatsiz davranıp etrafındaki şeylere zarar vermek |
| ÇAYDAN DOLDURAN | Çok yalan söyleyen,palavracı, yapamayacağı şeyleri yapmış veya yapacakmış gibi konuşan kişi. |
| ÇIKATDIRMAK,ÇIKATDIRIVEMEK | Vurmak (bi çıkatdırıverin şindi valla nerden geldiğini bilemeng) |
| ÇIRAK ÇIKMAK | Yaptığı bir işten çabucak bıkarak çalışmamak. |
| ÇİTİLE GALMAK | Kavga etmek ,kavga ederken birbirine girmek. |
| DABANA DABANA DÖYMEK | Herhangi bir şeyin değerinden çok aşağıda bir fiyat biçmek. |
| DABAN OCAĞI ETMEK | Genellikle büyük kaya parçalarını yerinden oynatmak için yere oturarak veya yatarak yerden güç alıp ayaklarıyla itme işlemini yapmak. |
| DEDE YETİMİ ÇIKARMAK | Dedesi sağken babası ölen ve yetim kalan çocuklara babalarının hakkı olan mirastan daha az bir hisse verilmesi.(yetimlerin hakkı yenildiği için,dine ve hukuka uygun olmayan eski bir adet,bir uygulama) |
| DEPER AŞŞA GİTMEK | Bayır bir yerden aşağı doğru gitmek |
| DOMALAGALASICA | Ölüp kalasıca mansında kullanılan beddua. |
| DOMALAN YİYESİCE | Domalan yiyesice. |
| DOMALANING DİBİ | Birisine kızıldığı zaman sorulan soruya verilen ters cevap. |
| DÖKÜLE GALASICA | Dökülüp kalasıca |
| ELEYİP YUĞURANA YARIM YUKA | Bir işi yapan kişilerin yaptıkları işten pek fazla menfaatleşmeyeceğini anlatmak için kullanılan bir deyim. |
| GAÇ OĞUL GAÇ | Kaç oğlum kaç buralarda durulmaz,durulursa zarar görülür manasında kullanılan söz. |
| GANCIKLAMAK | Dost gibi görünen düşman, hain,ihanet etmek |
| GAPBANALI | Hayret bir şeysin manasında kullanılan söz |
| GARNI YAVINCIMAK | Açlıktan midenin kazınması |
| GATING ALMAK, GATÖNG ALMAK | Önüne katıp kovalamak. |
| GIRAN GİRESCE | Bir evden,bir yerden birkaç kişinin birden ölmesi için edilen beddua. |
| GORSANG OLA | Sanki manasında kullanılan sözcük(gorsang ola dedem eşşeğe binmiş ayakları yere deymiş.) |
| GÖCE YİMİŞ BIYBI GİBİ OLMAK | Yenilen yemekten sonra karnın şişmesi sonucu pek fazla hareket edemeyip rahatsız olmak. |
| GÖTÜN GÖTÜN GİTMEK | Geri geri gitmek |
| GÖZLERİ BİCİŞBİCİŞ OLMAK | Uykusuzluk ve yorgunluktan gözbebeklerinin küçülmesi,yorgunluğun gözlerden anlaşılması. |
| GÖZÜNÜ YAYNIKDIRMAK | |
| GUDUMOYUNU ÇIKADDIRMAK | Oyun ve eğlencede aşırıya kaçmak. |
| HADİ VAR GİT KÖR ŞEYTAN | Genelde birine veya birilerine kızdığı zaman; O kişiye zarar vermek istemediğini ve karşısındakinin oradan uzaklaşmasını istediğini anlatmak için kullanılan sözcük. |
| HARTOS MARTOS OLMAK(ETMEK) | Karmakarışık bir hale gelmek veya sokmak |
| HORA GEÇMEK | Hoşa gitmek, yerini bulmak. |
| HÖŞÜRÜNÜ GÖRMEK | Eskitmek, paramparça etmek. |
| IHIP GALMAK | Çöküp kalmak |
| INGIR YANGIR ETMEK | Bir işi yapmamak için çeşitli bahaneler üretmek. |
| İÇİ NEZELMEK | Açlıktan veya yorgunluktan hali kalmamak, |
| İNGEZ İNGEZ YANMAK | İçten yanmak için için yanmak. |
| LÖK GADISI GİBİ OTMAK | Oturduğu yerden kalkmamak |
| MIRIĞI YIKIK.MIRIĞINI YIKMAK | Keyifsiz ,morali bozuk,küskün olmak. |
| MÜZMAL ETMEK | Berbat etmek, işe yaramaz hale getirmek. |
| O ETMİŞ CİLEEEN | O etmiş çileyin, onun yaptığı gibi. |
| SAMSAK DİKMEK | Oturduğu yerde uyuklamak ve uyuklama esnasında başın öne doğru düşmesi. |
| SOLUĞU GABARMAK | Hızlı yürümek veya koşmaktan nefes nefese kalıp,karın boşluğuna sancı girmesi. |
| ŞİŞEGALASICA | Öldükten sonra cesedin şişsin , veya öl anlamında kullanılan beddua. |
| TAKEDİ KESİLMEK -TAKEDİ GALMAMAK | Çok yorulmak,güçsüz kalmak. |
| TARANAS ETMEK | Darmadağınık etmek, dağıtmak. |
| TATEYA GELESİCE,TENİŞİR TATASINA GELESCE | Ölülerin yıkandığı teneşir tahtasına gelesice, ölümünü istemek manasında kullanılan beddua |
| TEBELLEŞ OLMAK | Sataşmak, bir konu üzerinde iddiasını sürdürerek karşısındakini kışkırtmak |
| TEKDURMAK | Şımarmadan durmak |
| TENGİL TOKMAK AŞMAK | Takla atmak. |
| TENİŞİR PAKLEYASICA | Ölülerin yıkandığı teneşir tahtasına gelesice ölesice manasında kullanılan beddua |
| TENİŞİRE GELESİCE | Ölülerin yıkandığı teneşir tahtasına gelesice ölesice manasında kullanılan beddua |
| TINGIR ELEK TINGIR SAC ELİM HAMIR GARNIM AÇ | Bir çok iş yapmama rağmenelime hiçbirşey geçmedimanasında kullanılan bir deyim. |
| TİR DAĞAN OLMAK,TİRDAĞAN ETMEK | Darmadağınık olmak ,darmadağınık etmek |
| TİSGE VURMAK | İşaret veya orta parmağını başparmaktan güç alıp yaylandırarak vurmak |
| UYKU DÜNEK GALMADI | Uykusu kaçmak |
| VITDIRIVIZIK ÇIKATDIRMAK | Bir işi yapmamak için bahaneler üretmek,zorluklar çıkarmak. |
| YA GABBECİK YA | Seni gidi seni, manasında kullanılan söz. |
| YA GAVUR YA | Seni gidi uyanık seni, manasında kullanılan söz. |
| YA MAMA VALLA | Sen öyle zannet anlamında kullanılan sözcük. (PIŞŞIK) |
| YER YÖRENMEK | Uykusu gelen birisinin uyumak için yer araması.(onun uykusu geldi de , yer yöreniyo gali) |
| YETİVESİNG GALİ ASLI VARISA | Bu kadar yeter artık anlamında kullanılan sözcük. |
| ZİNG ZİNG ETMEK | Oturduğu yerde ayağını sürekli olarak oynatmak, veya sallanmak yada herhangi bir yerde duramadan sürekli hareket halinde olmak. |
| ZANGULÜMÜNE GİDESİCE | Vadesiz ölmesi için yapılan beddua. |
Hazırlayan : İrfan Çetinkaya